دریافت اجازه کار ترکیه یعنی گرفتن مجوز رسمی اشتغال از وزارت کار و تأمین اجتماعی ترکیه (ÇSGB) که درخواست آن را کارفرمای ترک از طریق سامانه e-İzin ثبت می‌کند. این راهنما برای ایرانیانی است که پیشنهاد کار در ترکیه دارند، می‌خواهند برای شرکت خودشان مجوز بگیرند یا با اقامت فعلی‌شان قصد کار قانونی دارند.
پاسخ کوتاه
اجازه کار ترکیه را خود فرد به‌تنهایی نمی‌گیرد؛ کارفرما (شرکت ترک یا شرکتی که خودتان ثبت کرده‌اید) درخواست را در سامانه e-İzin ثبت می‌کند و وزارت کار معمولاً ظرف ۳۰ روز پس از تکمیل پرونده تصمیم می‌گیرد. موفقیت پرونده بیشتر به شرایط کارفرما و حقوق اعلام‌شده بستگی دارد تا به مدارک شخصی شما.
- مرجع صدور: وزارت کار و تأمین اجتماعی ترکیه – اداره کل نیروی کار بین‌المللی (ÇSGB / UİGM)
- هزینه رسمی ۲۰۲۶: ۱۲٬۵۷۴٫۹۰ لیر برای مجوز تا یک سال + ۹۶۴ لیر هزینه کارت
- قاعده عمومی: به ازای هر کارمند خارجی، ۵ کارمند ترک و سرمایه پرداخت‌شده حداقل ۵۰۰ هزار لیر
- اجازه کار معتبر، جایگزین اقامت هم محسوب می‌شود (ماده ۱۰ قانون ۶۷۳۵)
✔ آخرین بررسی: ۶ آبان ۱۴۰۵ (۲۸ اکتبر ۲۰۲۶) · تهیه و بازبینی: تیم کارشناسی اقامت و امور حقوقی تراست گلوبال · بر پایه منابع رسمی دولت ترکیه (فهرست منابع در انتهای صفحه)
اجازه کار ترکیه چیست و چه فرقی با ویزا و اقامت دارد؟
اجازه کار (Çalışma İzni) سندی است که حق اشتغال قانونی در ترکیه را می‌دهد و طبق ماده ۱۰ قانون نیروی کار بین‌المللی (شماره ۶۷۳۵) در طول اعتبارش به‌جای اقامت هم پذیرفته می‌شود؛ یعنی دارنده آن نیازی به کارت اقامت جداگانه ندارد.
- ورود بدون ویزا: ایرانیان با گذرنامه عادی می‌توانند تا ۹۰ روز در هر ۱۸۰ روز برای گردشگری وارد ترکیه شوند، اما این وضعیت هیچ حق کاری ایجاد نمی‌کند.
- اقامت (İkamet): مجوز ماندن است و به‌جز موارد خاص، حق کار نمی‌دهد. کار با اقامت توریستی یا دانشجویی بدون مجوز کار، تخلف محسوب می‌شود.
- اجازه کار: هم حق کار و هم حق ماندن می‌دهد و معمولاً به یک کارفرمای مشخص وابسته است.
اگر هنوز بین مسیرهای ماندن در ترکیه مردد هستید، راهنمای جامع اقامت ترکیه و انواع آن و مقاله تفاوت اقامت و شهروندی ترکیه تصویر کامل‌تری می‌دهند.
انواع اجازه کار ترکیه کدام‌اند؟
قانون ۶۷۳۵ چند نوع مجوز کار تعریف کرده است و انتخاب نوع درست، به سابقه اقامت و نوع فعالیت شما بستگی دارد.
| نوع مجوز | برای چه کسی | مدت |
|---|---|---|
| اجازه کار مدت‌دار (Süreli) | بیشتر متقاضیان؛ وابسته به یک کارفرما و یک شغل | بار اول حداکثر ۱ سال؛ تمدید اول تا ۲ سال و تمدیدهای بعدی تا ۳ سال |
| اجازه کار نامحدود (Süresiz) | دارندگان اقامت بلندمدت یا حداقل ۸ سال کار قانونی | نامحدود |
| اجازه کار مستقل (Bağımsız) | متخصصان و صاحبان حرفه آزاد با حداقل ۵ سال اقامت قانونی | طبق تصمیم وزارت |
| کارت فیروزه‌ای (Turkuaz Kart) | سرمایه‌گذاران و نیروهای بسیار متخصص طبق معیارهای خاص | دوره آزمایشی ۳ ساله، سپس نامحدود |
کارفرما باید چه شرایطی داشته باشد؟
بیشترین دلیل رد پرونده‌ها، شرایط کارفرماست نه مدارک متقاضی. طبق «معیارهای ارزیابی اجازه کار» وزارت کار (با اصلاحات ۳ اوت ۲۰۲۶) این موارد بررسی می‌شود:
- اشتغال ترک‌ها: به‌طور معمول به ازای هر کارمند خارجی، حداقل ۵ کارمند ترک بیمه‌شده در همان محل کار لازم است.
- توان مالی شرکت‌های جدید: سرمایه پرداخت‌شده حداقل ۵۰۰٬۰۰۰ لیر.
- شرکت‌های دارای ترازنامه: یکی از این سه: سرمایه پرداخت‌شده ۵۰۰٬۰۰۰ لیر، فروش خالص ۸ میلیون لیر، یا صادرات ۱۵۰ هزار دلار.
- سهام‌دار خارجی: شریک خارجی با سهم حداقل ۱۰۰ هزار دلار در شرکت، از بخشی از معیارها معاف است؛ به همین دلیل بسیاری از ایرانیان مسیر ثبت شرکت در ترکیه را برای گرفتن مجوز کار خودشان انتخاب می‌کنند.
- معافیت جدید ۲۰۲۶: خارجی‌ای که در ۳ سال اخیر دست‌کم ۱ سال اجازه کار، اقامت یا حمایت بین‌المللی قانونی داشته، در درخواست‌های داخل ترکیه می‌تواند از معیار اشتغال و مالی معاف شود (حداکثر ۳ نفر در هر محل کار و تعداد خارجی‌ها نباید از ترک‌ها بیشتر شود).
- متخصصان فناوری اطلاعات: از معیار اشتغال و مالی معاف‌اند.
حداقل حقوق قابل قبول در ۲۰۲۶
حقوق اعلام‌شده باید مضربی از حداقل دستمزد ناخالص باشد. حداقل دستمزد ناخالص ماهانه ترکیه در ۲۰۲۶، ۳۳٬۰۳۰ لیر است:
| سمت | ضریب حداقل دستمزد | حداقل حقوق ناخالص ماهانه (۲۰۲۶) |
|---|---|---|
| مدیران ارشد و خلبانان | ۵ برابر | ۱۶۵٬۱۵۰ لیر |
| مهندسان و معماران | ۴ برابر | ۱۳۲٬۱۲۰ لیر |
| سایر مدیران | ۳ برابر | ۹۹٬۰۹۰ لیر |
| مشاغل متخصص و ماهر | ۲ برابر | ۶۶٬۰۶۰ لیر |
| سایر مشاغل | ۱ برابر | ۳۳٬۰۳۰ لیر |
حقوق اعلام‌شده باید واقعاً پرداخت و بیمه (SGK) شود؛ اعلام حقوق بالاتر از واقعیت فقط برای گرفتن مجوز، در تمدید و بازرسی‌ها مشکل‌ساز می‌شود.
مراحل دریافت اجازه کار ترکیه قدم‌به‌قدم
درخواست از دو مسیر ثبت می‌شود و انتخاب آن به محل حضور و وضعیت اقامتی شما بستگی دارد:
مسیر ۱: از داخل ترکیه
- متقاضی باید اقامت معتبر با حداقل ۶ ماه اعتبار داشته باشد (اقامت دانشجویی برای این مسیر کافی نیست).
- کارفرما قرارداد کار را تنظیم و با امضای الکترونیک در e-İzin درخواست را ثبت می‌کند.
- مدارک متقاضی و کارفرما در سامانه بارگذاری می‌شود.
- وزارت کار پرونده کامل را معمولاً ظرف ۳۰ روز بررسی می‌کند؛ اگر مدرک تکمیلی بخواهد، این مدت از زمان بارگذاری مدرک جدید محاسبه می‌شود.
- پس از تأیید، هزینه رسمی پرداخت و کارت اجازه کار صادر و ارسال می‌شود.
مسیر ۲: از خارج ترکیه (ایران یا کشور سوم)
- متقاضی با پیشنهاد کار به کنسولگری ترکیه مراجعه می‌کند و کد مراجعه دریافت می‌کند.
- کارفرما ظرف ۱۰ روز کاری با همان کد، درخواست را در e-İzin تکمیل می‌کند.
- پس از تأیید، ویزای کاری صادر می‌شود و کارت اجازه کار پس از ورود، جایگزین اقامت شما خواهد بود؛ ثبت آدرس در اداره ثبت احوال (Nüfus) را در مهلت قانونی انجام دهید.
پرونده اجازه کار شما از کدام مسیر جلو می‌رود؟
این سه خط را کامل کنید تا کارشناس تراست گلوبال در واتساپ پاسخ دهد. در پیام اول، مدرک یا اطلاعات حساس نفرستید.
چه مدارکی لازم است؟
| از طرف متقاضی | از طرف کارفرما |
|---|---|
| تصویر صفحات گذرنامه معتبر | قرارداد کار امضاشده با سمت و حقوق |
| عکس بیومتریک | روزنامه رسمی ثبت تجارت (آخرین تغییرات سهام و سرمایه) |
| مدرک تحصیلی (برای مهندسان، پزشکان و برخی مشاغل: ترجمه رسمی و در صورت لزوم ارزشیابی/معادل‌سازی) | ترازنامه و صورت سود و زیان سال قبل (برای شرکت‌های دارای سابقه) |
| اقامت معتبر (برای درخواست داخل ترکیه) | فهرست کارکنان بیمه‌شده ترک (SGK) |
| مجوزهای حرفه‌ای در مشاغل نیازمند مجوز | مجوز فعالیت در حوزه‌های خاص (گردشگری، آموزش، سلامت و…) |
برای مدارک شخصی که از ایران تهیه می‌شود، معمولاً ترجمه رسمی به ترکی و تأیید لازم است؛ راهنمای ترجمه رسمی مدارک در ترکیه این بخش را توضیح می‌دهد.
هزینه و زمان دریافت اجازه کار ترکیه در ۲۰۲۶
هزینه رسمی اجازه کار را وزارت کار هر سال اعلام می‌کند. تعرفه ۲۰۲۶:
| مدت یا نوع مجوز | هزینه رسمی (Harç) – ۲۰۲۶ |
|---|---|
| تا ۱ سال | ۱۲٬۵۷۴٫۹۰ لیر |
| ۲ سال | ۲۵٬۱۴۹٫۸۰ لیر |
| ۳ سال | ۳۷٬۷۲۴٫۷۰ لیر |
| نامحدود یا مستقل | ۱۲۵٬۸۰۲٫۲۰ لیر |
| هزینه کارت (Değerli Kâğıt) | ۹۶۴ لیر |
هزینه‌های جانبی مثل ترجمه رسمی، دفتر اسناد رسمی (نوتر)، بیمه تأمین اجتماعی ماهانه و حق‌الزحمه مشاور جدا از این ارقام است. زمان رسمی بررسی پرونده کامل حدود ۳۰ روز است؛ اما آماده‌سازی مدارک کارفرما معمولاً زمان‌برترین بخش است.
بعد از صدور مجوز چه تعهداتی دارید؟
- وابستگی به کارفرما: مجوز مدت‌دار برای همان کارفرما و همان سمت معتبر است؛ تغییر کارفرما یعنی درخواست جدید.
- بیمه و حقوق: کارفرما باید شما را با همان حقوق اعلام‌شده در SGK بیمه کند.
- تمدید به‌موقع: درخواست تمدید باید در ۶۰ روز پیش از پایان اعتبار و حداکثر تا روز انقضا ثبت شود. جزئیات در راهنمای تمدید اجازه کار ترکیه آمده است.
- خانواده: همسر و فرزندان زیر ۱۸ سال می‌توانند با شرایط درآمدی، اقامت خانوادگی بگیرند.
- مسیر بلندمدت: سال‌های کار قانونی در محاسبه اقامت بلندمدت (۸ سال) و شهروندی از طریق اقامت (۵ سال) اثر دارد.
اشتباهات رایج که باعث رد پرونده اجازه کار می‌شود
- کارفرمای فاقد شرایط: شرکت تازه‌تأسیس بدون سرمایه کافی یا بدون کارمند ترک؛ نتیجه: رد پرونده و از دست رفتن زمان.
- حقوق کمتر از ضریب سمت: مثلاً مهندس با حقوق کمتر از ۴ برابر حداقل دستمزد؛ نتیجه: رد.
- کار با اقامت توریستی: کار بدون مجوز می‌تواند به جریمه کارفرما، لغو اقامت و حتی کد ممنوعیت ورود منجر شود.
- تناقض سمت و مدرک تحصیلی: سمت اعلام‌شده با تحصیلات و سابقه هم‌خوانی ندارد؛ نتیجه: درخواست مدارک تکمیلی یا رد.
- دیر اقدام کردن برای تمدید: ثبت تمدید بعد از انقضا، شما را به مسیر درخواست جدید برمی‌گرداند.
- ازدست‌دادن مهلت اعتراض: اعتراض به رد فقط ۳۰ روز از ابلاغ و از طریق e-İzin ممکن است.
تراست گلوبال در دریافت اجازه کار ترکیه چه کمکی می‌کند؟
تیم تراست گلوبال پرونده را پیش از ثبت، از دید معیارهای وزارت کار بررسی می‌کند تا ریسک رد کاهش یابد:
- گفت‌وگوی اولیه: وضعیت اقامتی، پیشنهاد کار یا ایده ثبت شرکت شما را بررسی می‌کنیم.
- انتخاب مسیر: کارفرمای ترک، شرکت شخصی یا استفاده از معافیت‌ها؛ متناسب با شرایط واقعی شما.
- شفاف‌سازی پیش از شروع: هزینه رسمی، هزینه‌های جانبی، زمان و ریسک‌ها را قبل از هر پرداخت توضیح می‌دهیم.
- آماده‌سازی و پیگیری: تطبیق مدارک، هماهنگی ترجمه، ثبت در e-İzin از طریق کارفرما و پیگیری تا صدور کارت.
اگر قصد دارید برای شرکت خودتان مجوز بگیرید، ابتدا راهنمای اجازه کار با ثبت شرکت در ترکیه را ببینید؛ برای حقوق بانکی هم به افتتاح حساب بانکی در ترکیه نیاز خواهید داشت.
سؤالات متداول درباره دریافت اجازه کار ترکیه
آیا می‌توانم بدون کارفرما اجازه کار ترکیه بگیرم؟
در مسیر عادی خیر؛ درخواست را کارفرما ثبت می‌کند. اگر کارفرمای ترک ندارید، می‌توانید شرکت ثبت کنید و شرکت شما به‌عنوان کارفرما برایتان درخواست دهد. اجازه کار مستقل فقط برای متخصصان دارای حداقل ۵ سال اقامت قانونی قابل طرح است.
با اقامت توریستی می‌توانم درخواست اجازه کار بدهم؟
بله، اگر اقامت کوتاه‌مدت شما حداقل ۶ ماه اعتبار داشته باشد، درخواست از داخل ترکیه ممکن است. اما تا صدور مجوز، شروع به کار مجاز نیست.
دانشجوها می‌توانند کار کنند؟
دانشجویان کاردانی و کارشناسی پس از سال اول، با اجازه کار و حداکثر ۲۴ ساعت در هفته می‌توانند کار کنند. دانشجویان ارشد و دکتری محدودیت سال اول را ندارند. توضیح بیشتر در مقاله کار دانشجویی در ترکیه.
اگر درخواستم رد شود چه کنم؟
ظرف ۳۰ روز از ابلاغ می‌توانید از طریق e-İzin اعتراض کنید و در صورت رد اعتراض، به دادگاه اداری مراجعه کنید. معمولاً بهتر است ابتدا دلیل رد (شرایط کارفرما یا حقوق) اصلاح و درخواست جدید ثبت شود.
اجازه کار ترکیه به شهروندی منجر می‌شود؟
به‌طور مستقیم نه؛ اما سال‌های اقامت و کار قانونی در محاسبه شرط ۵ سال اقامت برای تابعیت عادی و ۸ سال برای اقامت بلندمدت اثر دارد. مسیرهای سریع‌تر در راهنمای شهروندی ترکیه آمده است.
منابع رسمی و مراجع (بررسی‌شده در آبان ۱۴۰۵)
- وزارت کار و تأمین اجتماعی ترکیه – اداره کل نیروی کار بین‌المللی (ÇSGB UİGM) – روند درخواست، معیارهای ارزیابی و e-İzin
- تعرفه هزینه اجازه کار و کارت ۲۰۲۶ (Harç ve Değerli Kâğıt Bedeli) – ارقام هزینه
- قانون نیروی کار بین‌المللی شماره ۶۷۳۵ (Uluslararası İşgücü Kanunu) – انواع مجوز، ماده ۱۰ و مدت‌ها
- اداره کل مهاجرت ترکیه (Göç İdaresi Başkanlığı) – قواعد اقامت
- وزارت امور خارجه ترکیه – اطلاعات ویزا – ورود بدون ویزای ۹۰ روزه ایرانیان
این صفحه برای آگاهی عمومی تهیه شده و جایگزین مشاوره حقوقی یا مالی متناسب با پرونده شما نیست. قوانین، تعرفه‌ها و رویه ادارات ترکیه ممکن است تغییر کنند؛ پیش از هر اقدام، وضعیت خود را با منبع رسمی یا کارشناس بررسی کنید.
قبل از ثبت در e-İzin، پرونده‌تان را یک‌بار با کارشناس چک کنید
شرایط کارفرما، حقوق و مدارک شما را با معیارهای ۲۰۲۶ وزارت کار تطبیق می‌دهیم و مسیر، هزینه و زمان را شفاف می‌گوییم.