اقامت کاری ترکیه در عمل همان اجازه کار (çalışma izni) است که وزارت کار و تأمین اجتماعی ترکیه (ÇSGB) صادر می‌کند و طبق قانون ۶۷۳۵ جای مجوز اقامت را هم می‌گیرد. این صفحه نمای کلی ۲۰۲۶ است و برای کسانی نوشته شده که می‌خواهند بدانند از راه استخدام، ثبت شرکت یا سایر مسیرها می‌توانند اقامت کاری بگیرند یا نه.
پاسخ کوتاه
اقامت کاری ترکیه کارت جداگانه‌ای نیست. اجازه کار معتبر، خودش اقامت قانونی محسوب می‌شود. درخواست را کارفرمای ترک از طریق سامانه e-İzin وزارت کار ثبت می‌کند؛ از داخل ترکیه (اگر حداقل ۶ ماه اقامت معتبر دارید) یا از خارج و از راه کنسولگری. کارفرما باید معیارهای اشتغال و سرمایه را داشته باشد و حقوق شما از حداقل تعیین‌شده کمتر نباشد.
- اجازه کار اول حداکثر ۱ سال برای همان کارفرماست؛ بعد ۲ سال و سپس ۳ سال تمدید می‌شود.
- هزینه رسمی ۲۰۲۶ برای مجوز تا ۱ سال: ۱۲٬۵۷۴٫۹۰ لیر + ۹۶۴ لیر هزینه کارت.
- معیار عمومی: ۵ کارمند ترک به ازای هر خارجی؛ شرکت تازه‌تأسیس با سرمایه پرداخت‌شده حداقل ۵۰۰٬۰۰۰ لیر.
- از ۳ اوت ۲۰۲۶ برخی خارجی‌های دارای سابقه اقامت یا کار قانونی، از معیارهای اشتغال و مالی معاف شده‌اند.
- ثبت شرکت به‌تنهایی اقامت کاری نمی‌دهد.
✔ آخرین بررسی: ۶ آبان ۱۴۰۵ (۲۸ اکتبر ۲۰۲۶) · تهیه و بازبینی: تیم کارشناسی اقامت و امور حقوقی تراست گلوبال · بر پایه منابع رسمی دولت ترکیه (فهرست منابع در انتهای صفحه)
اقامت کاری ترکیه دقیقاً چیست؟
در ترکیه دو سند جدا برای «کار» و «اقامت» لازم نیست. طبق ماده ۱۰ قانون نیروی کار بین‌المللی (شماره ۶۷۳۵)، اجازه کار معتبر، اقامت هم محسوب می‌شود و کارت آن شماره خارجی ۹۹ دارد. مرجع صدور، اداره کل نیروی کار بین‌المللی وزارت کار (UİGM) است، نه اداره مهاجرت. البته اداره مهاجرت در فرایند استعلام امنیتی و اقامتی نظر می‌دهد. برای مراحل جزء‌به‌جزء درخواست، راهنمای دریافت اجازه کار ترکیه را ببینید.
از چه راه‌هایی می‌توان اقامت کاری ترکیه گرفت؟
بسته به اینکه کارمند، صاحب شرکت یا متخصص مستقل باشید، مسیر و شرایط فرق می‌کند.
| مسیر | چه کسی درخواست می‌دهد | شرط کلیدی |
|---|---|---|
| استخدام در شرکت ترک | کارفرما در e-İzin | معیار ۵ کارمند ترک، سرمایه یا فروش کافی، حداقل حقوق شغل |
| مدیر یا شریک شرکت خودتان | شرکت شما به‌عنوان کارفرما | همان معیارها؛ شریک خارجی با حداقل ۱۰۰ هزار دلار سهم از برخی معیارها معاف است |
| متخصص فناوری اطلاعات | کارفرما | معاف از معیارهای اشتغال و مالی؛ حقوق و تخصص باید با مدرک اثبات شود |
| دارای سابقه اقامت یا کار قانونی (جدید ۲۰۲۶) | کارفرما، فقط درخواست داخلی | حداقل ۱ سال اجازه کار، اقامت یا حمایت بین‌المللی قانونی در ۳ سال اخیر؛ حداکثر ۳ نفر در هر محل کار و تعداد خارجی‌ها نه بیشتر از ترک‌ها |
| اجازه کار مستقل (bağımsız) | خود فرد | متخصصان با حداقل ۵ سال اقامت قانونی و شرایط دیگر |
| کارت فیروزه‌ای (Turkuaz Kart) | خود فرد با ارزیابی وزارت کار | سرمایه‌گذار یا نیروی بسیار متخصص طبق ماده ۱۱ قانون ۶۷۳۵ |
اقامت کاری از طریق ثبت شرکت
ثبت شرکت در ترکیه، چه Ltd. Şti. با حداقل ۵۰ هزار لیر سرمایه و چه A.Ş. با ۲۵۰ هزار لیر، به‌خودی‌خود اقامت نمی‌دهد. برای اینکه شرکت بتواند برای مدیر خارجی‌اش اجازه کار بگیرد، باید فعالیت شفاف، اظهارنامه‌های مالیاتی منظم، بیمه کارکنان و معیارهای وزارت کار را داشته باشد. پنهان کردن درآمد برای پرداخت مالیات کمتر، رایج‌ترین دلیل شکست این مسیر است. جزئیات بیشتر در اقامت ترکیه از طریق ثبت شرکت و ثبت شرکت در ترکیه آمده است.
شرایط کارفرما و حقوق برای اقامت کاری چیست؟
وزارت کار درخواست را بر اساس «معیارهای ارزیابی» بررسی می‌کند که آخرین بار در ۳ اوت ۲۰۲۶ اصلاح شده است. خلاصه معیارهای اصلی:
در همین زمینه، مطالعه گرفتن اقامت ترکیه به تصمیم دقیق‌تر کمک می‌کند.
- اشتغال: به‌طور معمول حداقل ۵ شهروند ترک به ازای هر کارمند خارجی.
- مالی: شرکت تازه‌تأسیس با سرمایه پرداخت‌شده حداقل ۵۰۰٬۰۰۰ لیر؛ شرکت دارای ترازنامه با سرمایه ۵۰۰٬۰۰۰ لیر یا فروش خالص ۸٬۰۰۰٬۰۰۰ لیر یا صادرات ۱۵۰ هزار دلار.
- حداقل حقوق (ضریبی از حداقل دستمزد ناخالص ۲۰۲۶ یعنی ۳۳٬۰۳۰ لیر): مدیران ارشد و خلبانان ۵ برابر، مهندسان و معماران ۴ برابر، سایر مدیران ۳ برابر، مشاغل تخصصی ۲ برابر و سایر مشاغل حداقل دستمزد.
نکته قدیمی «نبود نیروی کار ترک بیکار در همان رشته» هنوز در ارزیابی وزارت کار وزن دارد، ولی معیار رسمی و قابل سنجش همان شاخص‌های بالاست.
آیا پیشنهاد کار یا شرکت شما برای اقامت کاری کافی است؟
سه خط زیر را کامل کنید تا کارشناس تراست گلوبال در واتساپ پاسخ دهد. در پیام اول قرارداد یا مدارک شخصی نفرستید.
هزینه و مدت اقامت کاری ترکیه در ۲۰۲۶
هارچ اجازه کار را وزارت کار هر سال اعلام می‌کند. ارقام ۲۰۲۶ به این شرح است (به‌علاوه ۹۶۴ لیر هزینه کارت یا değerli kağıt):
| مدت مجوز | هارچ ۲۰۲۶ (لیر) |
|---|---|
| تا ۱ سال | ۱۲٬۵۷۴٫۹۰ |
| ۲ سال | ۲۵٬۱۴۹٫۸۰ |
| ۳ سال | ۳۷٬۷۲۴٫۷۰ |
| نامحدود (süresiz) | ۱۲۵٬۸۰۲٫۲۰ |
| مستقل (bağımsız) | ۱۲۵٬۸۰۲٫۲۰ |
درخواست کامل معمولاً ظرف ۳۰ روز بررسی می‌شود. اجازه کار اول حداکثر ۱ سال است، تمدید اول تا ۲ سال و تمدیدهای بعدی تا ۳ سال. پس از ۸ سال کار قانونی یا داشتن اقامت بلندمدت، می‌توانید اجازه کار نامحدود درخواست کنید. ادعای قدیمی «نامحدود شدن از سال ششم» درست نیست. برای مهلت‌ها و مدارک تمدید، تمدید اجازه کار ترکیه را بخوانید.
آیا اقامت کاری ترکیه به شهروندی می‌رسد؟
بله، به‌صورت غیرمستقیم. سال‌های اجازه کار، اقامت قانونی حساب می‌شوند و پس از ۵ سال اقامت قانونی و بدون وقفه، امکان درخواست تابعیت عادی طبق ماده ۱۱ قانون ۵۹۰۱ فراهم می‌شود. این درخواست شرایط دیگری هم دارد (زبان ترکی در حد کافی، درآمد، حسن رفتار) و تصمیم نهایی با اداره ثبت احوال (NVİ) و وزارت کشور است. جزئیات در شهروندی ترکیه آمده است.
اشتباهات رایج در گرفتن اقامت کاری ترکیه
- ثبت شرکت بدون برنامه اشتغال و سرمایه: شرکت معیار ۵ کارمند و سرمایه را ندارد و درخواست اجازه کار مدیر رد می‌شود، در حالی که هزینه‌های حسابداری و مالیات ادامه دارند.
- کمتر نشان دادن حقوق برای صرفه‌جویی در بیمه: حقوق زیر حداقل تعیین‌شده برای شغل، دلیل مستقیم رد درخواست است.
- شروع کار پیش از صدور مجوز: برای کارگر و کارفرما جریمه دارد و ممکن است به اخراج و ممنوعیت ورود ختم شود.
- درخواست داخلی بدون ۶ ماه اقامت معتبر: سیستم درخواست را نمی‌پذیرد و باید مسیر کنسولی طی شود.
- تغییر کارفرما بدون مجوز جدید: اجازه کار به کارفرمای مشخص وابسته است و با ترک کار، اعتبارش از بین می‌رود.
تراست گلوبال در این مسیر چه کمکی می‌کند؟
- گفت‌وگوی اولیه و شرح وضعیت: نوع شغل، کارفرما یا شرکت شما و وضعیت اقامت فعلی بررسی می‌شود.
- بررسی مدارک و انتخاب مسیر: تطبیق کارفرما با معیارهای ۲۰۲۶، بررسی معافیت‌ها (IT، سهم ۱۰۰ هزار دلاری، سابقه قانونی) و انتخاب مسیر داخلی یا کنسولی.
- شفاف‌سازی هزینه، زمان و ریسک قبل از شروع: هارچ، بیمه، حقوق لازم و هزینه‌های جاری شرکت.
- اجرا و پیگیری تا نتیجه: هماهنگی با کارفرما و حسابدار برای ثبت e-İzin، پاسخ به نقص‌ها و پیگیری تا صدور کارت.
آنچه آماده کنید: پاسپورت، مدرک تحصیلی و سوابق کاری، پیشنهاد کار یا مشخصات شرکت، و نوع اقامت فعلی در ترکیه.
سؤالات متداول درباره اقامت کاری ترکیه
آیا با اقامت کاری ترکیه خانواده‌ام هم اقامت می‌گیرند؟
بله، همسر و فرزندان زیر ۱۸ سال می‌توانند اقامت خانوادگی بگیرند. شرط آن درآمد حداقل یک‌سوم حداقل دستمزد به ازای هر عضو خانواده، بیمه درمانی و مسکن مناسب است. حامی خارجی هم باید حداقل یک سال اقامت داشته باشد.
می‌توانم بدون پیشنهاد کار، اقامت کاری بگیرم؟
در حالت عادی خیر، چون درخواست را کارفرما ثبت می‌کند. استثناها اجازه کار مستقل برای متخصصان با ۵ سال اقامت قانونی و کارت فیروزه‌ای برای متقاضیان واجد شرایط است.
رد شدن درخواست اجازه کار قابل اعتراض است؟
بله. ظرف ۳۰ روز از ابلاغ، می‌توانید از طریق e-İzin اعتراض کنید و اگر اعتراض رد شد، به دادگاه اداری بروید.
دانشجوها می‌توانند اقامت کاری بگیرند؟
دانشجویان کاردانی و کارشناسی پس از سال اول، با اجازه کار تا ۲۴ ساعت در هفته می‌توانند کار کنند. دانشجویان ارشد و دکتری بدون این محدودیت ساعتی می‌توانند اجازه کار بگیرند.
منابع رسمی و مراجع (بررسی‌شده در آبان ۱۴۰۵)
- وزارت کار – اداره کل نیروی کار بین‌المللی (ÇSGB UİGM) – قواعد اجازه کار و e-İzin
- تعرفه هزینه اجازه کار ۲۰۲۶ (ÇSGB) – هزینه‌های مجوز کار
- بانک قوانین ترکیه – قانون ۶۷۳۵ نیروی کار بین‌المللی – اعتبار اجازه کار به‌عنوان اقامت (ماده ۱۰) و کارت فیروزه‌ای
- اداره کل مهاجرت ترکیه (Göç İdaresi Başkanlığı) – انواع اقامت و رویه درخواست
- اداره ثبت احوال و تابعیت (NVİ) – شرایط تابعیت عادی
این صفحه برای آگاهی عمومی تهیه شده و جایگزین مشاوره حقوقی یا مالی متناسب با پرونده شما نیست. قوانین، تعرفه‌ها و رویه ادارات ترکیه ممکن است تغییر کنند؛ پیش از هر اقدام، وضعیت خود را با منبع رسمی یا کارشناس بررسی کنید.
اقامت کاری‌تان را با کارفرمای درست شروع کنید
مشخصات شغل یا شرکتتان را بفرستید تا کارشناس، تطابق با معیارهای ۲۰۲۶، هزینه‌ها و ریسک‌ها را پیش از ثبت درخواست بررسی کند.